Mài giũa hay mài dũa

Không thể phủ nhận rằng, hệ thống chữ viết tiếng Việt vô cùng đa dạng và đặc sắc. Tuy nhiên, do tiếng Việt tất cả nhiều phương ngữ, thổ ngữ đề xuất bên cạnh tính thống nhất cũng tồn tại những đường nét dị biệt khá ví dụ - thể hiện ở biện pháp phát âm, sử dụng từ giữa các vùng.

Bạn đang xem: Mài giũa hay mài dũa

Điều này phần làm sao khiến cho các lỗi thiết yếu tả trở phải phổ biến hơn, đặc biệt là lỗi phụ âm đầu "d/gi".

Và giờ bạn hãy thử trả lời xem, câu sau tất cả sai lỗi thiết yếu tả không?

"Đời phải trải qua giông tố nhưng không được cúi đầu trước giông tố"

(Trích Nhật cam kết Đặng Thùy Trâm)

hay:

"Trận siêu dông chiều qua đã "quần nát" cả một góc thành phố".

Hẳn nhiều người sẽ quả quyết rằng, chữ "giông tố" được sử dụng vào câu này có phần sai sai. Từ đúng phải là "dông tố" mới thiết yếu xác. Cùng điều này đồng nghĩa rằng, chữ "dông" vào "siêu dông" là đúng. Vậy hãy thuộc tìm hiểu coi "cơn dông" tuyệt "cơn giông", "dông tố" xuất xắc "giông tố" mới chủ yếu xác.

"Dông tố" hay "Giông tố"/ "Cơn dông" giỏi "Cơn giông"

Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia định nghĩa:"Dông - tốt còn viết là giông - là hiện tượng khí tượng phức hợp gồm chớp và kèm theo sấm bởi đối lưu rất mạnh vào khí quyển khiến ra. Nó thường cố nhiên gió mạnh, mưa rào, sấm sét dữ dội, thậm chí cả mưa đá, vòi rồng. Ở vùng vĩ độ cao có khi còn tồn tại cả tuyết rơi..."

Từ điển mở Wiktionary chỉ đưa ra định nghĩa danh từ "dông" - chỉ hiện tượng khí quyển phức tạp, xảy ra đặc biệt vào những tháng 6-7-8, bao gồm mưa rào, gió giật mạnh, chớp và cố nhiên sấm, sét.


*

Hay vào từ điển Tiếng Việt của NXB Khoa học buôn bản hội Việt phái nam 1988 định nghĩa: "dông" - gồm nghĩa là biến động mạnh của thời tiết bằng hiện tượng phóng điện giữa các đám mây lớn, thường có gió to, sấm sét, mưa rào, đôi khi bao gồm cả cầu vồng...

Các từ điển tiếng Việt từ nhiều năm trước chỉ gồm từ "dông" với nghĩa là gió lớn trong khi chuyển mưa như từ điển của (Huỳnh Tịnh Của, 1896; Hội Khai Trí Tiến Đức, 1931; Lê Văn Đức, 1970) giỏi một số từ điển hiện ni cũng coi "dông" là dạng duy nhất đúng chính tả (Nguyễn Như Ý, 1999).

Tuy nhiên, một số từ điển như từ điển của Hoàng Phê (2006), Nguyễn Kim Thản (2005) lại chấp nhận cả nhì phương án "dông" cùng "giông" - coi chúng như hai biến thể của thuộc một từ.

Bởi lẽ đó mà rất nhiều học giả mang lại rằng, từ "dông" mới là từ đúng nhất lúc nhiều cuốn từ điển lại chỉ dẫn chiếu từ này.

Trong lúc đó, từ "giông" chỉ bắt đầu xuất hiện cùng trở nên phổ biến hơn kể từ khi cố nhà văn Vũ Trọng Phụng lấy "Giông tố" là nhan đề đến cuốn tiểu thuyết của mình vào năm 1937.


*

Chắc sẽ ít nhiều người nhận định, một bên văn tầm cỡ như Vũ Trọng Phụng sẽ thật hiểu từ, nghĩa từ và sử dụng từ đúng mực chứ sao tất cả thể "nhầm lỗi chính tả" để đặt "Giông tố" làm tựa sách mang lại mình. Với rồi, loại "lỗi chính tả" tưởng chừng như cực có lý này phải phù hợp với cảm xúc của người Việt lắm bắt buộc mới dễ dàng được chấp nhận và còn được cần sử dụng mãi mang đến đến ngày nay.

Điều này càng được chứng minh rõ hơn lúc chỉ cần 5s search Google, bạn sẽ nhận thấy có đến hơn 336.000 kết quả được tìm thấy mang lại từ "giông bão", trong những khi "dông bão" lại chỉ nhận được có 172.000 kết quả.

Xem thêm: U23 Việt Nam 2018 Chung Kết, Hành Trình Kỳ Diệu Vào Chung Kết U23 Châu Á 2018


*

*

Hay ngay lập tức cả trường hợp "dâu da", nhiều người thường viết là "dâu da" chứ ít khi viết là "giâu gia". Nhưng trong Từ điển Tiếng Việt của Hoàng Phê, mục từ "dâu da" (tr 241) lại viết là "dâu domain authority x. Giâu gia" (x. Viết tắt từ xem). Lật tiếp sang mục từ "giâu gia" (tr.383) thì lại thấy ghi "giâu gia x. Dâu da" - cây to thuộc họ với trầu, lá hình bầu dục, quả tròn, mọc từng chùm, ăn hơi chua".

Trong "Đại từ điển Tiếng Việt" của Nguyễn Như Ý cũng mang lại thấy tình trạng tương tự, "dâu da Nh. Giâu gia" (Nh: như) và "giâu gia: Cây dại mọc vào rừng hoặc trồng lấy quả ăn, thân gỗ cao tới 12-15m, lá thường tụ ở cuối cành, hình bầu dục ngược tốt hình thoi, hoa đực mọc thành chùm, quả mọng nhẵn, có 1-4 hạt ăn ngon ngọt (khi chín) gỗ trắng xám không bền, tất cả thể cần sử dụng làm trụ mỏ, cột nhà".

Nhưng sự thật... Bạn tất cả hay - đây được xem như là một hiện tượng trong thực tiễn sử dụng tiếng Việt hiện ni - sở hữu tên "lưỡng khả" - nghĩa là viết biện pháp nào cũng đúng.

Hiện tượng "lưỡng khả" trong bí quyết sử dụng từ ngữ tiếng Việt

Theo Tiến sĩ Huỳnh Thị Hồng Hạnh - Phó trưởng khoa Văn học với khoa Ngôn ngữ học, trường ĐH Khoa học làng hội và Nhân văn phân chia sẻ vào chương trình "Trong sáng thuộc Tiếng Việt", hiện tượng "lưỡng khả" bao gồm nghĩa là người cần sử dụng chấp nhận cả nhì khả năng, hai biến thể ngữ âm trong thuộc một từ, từ đó sẽ tất cả hai phương pháp viết chủ yếu tả khác nhau.

Bởi vậy nhưng khá nhiều từ điển đã chấp nhận song song hai bí quyết viết "dông tố" cùng "giông tố" vào từ điển của mình.

Chỉ tính riêng rẽ những từ bao gồm âm đầu "d/gi", ta cũng gồm thể thống kê được tới khoảng 50 trường hợp lưỡng khả - tức là đều gồm thể viết âm đầu là "d" hoặc "gi" được ghi nhận vào từ điển. Một số (cặp) từ tiêu biểu đó là: dàn/giàn (mướp); (trôi) dạt/giạt; (đánh) dậm/giậm; giậm/dậm (chân); dội/giội (nước); (mài) dũa/giũa...

Vậy tại sao nào khiến đến hiện tượng lưỡng khả này "xuất đầu lộ diện". Theo một vài ba nghiên cứu của GS.TS.NGND Nguyễn Tài Cẩn - một vào những chuyên viên hàng đầu ngành Ngôn ngữ học Việt Nam, hiện tượng này xuất hiện vào đầu thế kỷ 17, nhị âm được ghi bằng 2 cam kết tự với tổ hợp ký kết tự không giống nhau là "d" – "gi" này dùng để ghi 2 âm khác nhau.

Nhưng về sau, vày hai âm này đọc giống nhau, buộc phải từ đó nảy ra hiện tượng bị lẫn lộn giữa 2 giải pháp dùng. Với ở vào trường hợp này, chúng ta sẽ chấp nhận cả hai bí quyết viết.

* bài bác viết sử dụng tư liệu tham khảo từ các nguồn:

- Hoàng Phê - chủ biên (1995), Từ điển tiếng Việt, Trung trung ương từ điển học, ĐN.

- Nguyễn Như Ý - chủ biên (1999), Đại từ điển Tiếng Việt, Nxb VHTT, HN.